Archief

Homilie Pasen 2011

Goede vrienden,
De jongste weken heeft het nogal hevig gestormd binnen onze Kerk.  We dachten dat de onverkwikkelijke zaak rond de ex-bisschop van Brugge wat was gaan luwen, of een hoogst storend interview met deze man deed opnieuw heel veel stof opwaaien: Een gevoel van schaamte, van onmacht, van verstomming van niet-begrijpen.  Dagbladen met een uitdagende voorpagina en soms acht bladzijden commentaar bij de gebeurtenissen, het tv-nieuws waarvan de zendtijd bijna helemaal gewijd was aan de zaak van kindermisbruik, lezersbrieven die vaak in onbesuisde taal gal en etter spuwden op de dader en op de Kerk ...  Nooit gehoord, nooit gezien in de jongste geschiedenis van de Kerk bij ons.  Kerk waar sta je met je religieus en moreel hoog leidersgezag …?

Excuseer mij mensen, dat ik op deze paasdag zo met deze homilie van wal steek.  Maar we kunnen toch moeilijk zwijgen over alles wat we de laatste  weken hebben gehoord en gezien.
Kunnen we nog spreken over Pasen in deze context … kunnen wij gevoelig worden voor de paasboodschap midden alle scepsis en vertwijfeling die velen doormaken?

Het enige antwoord dat we kunnen geven is “en toch”… meer nog, als Pasen ons iets wil zeggen is het precies in een context van menselijk falen en van gebrekkig functioneren.  Meer nog: Pasen krijgt zijn volste betekenis precies  in het aanschijn van de dood, de dood als grote spelbreker in de levensdroom van de mens.

Want Pasen wil ons optillen uit de sfeer van moedeloosheid en verkrampte kortzichtigheid.
Niet om goedkoop zalf te strijken in wonden die moeilijk dichtgroeien of om onze verantwoordelijkheid te gaan minimaliseren.
Pasen staat met zijn twee voeten in de grond van ons dagelijks bestaan, een bestaan gekleurd door mooie en minder mooie momenten.  Pasen zegt ons dat Gods droom over de wereld en zijn mensen niet stilstaat bij Goede Vrijdag.  Pasen biedt uitzicht, Pasen zegt ons dat het kwaad en de dood niet het laatste woord hebben over de mens en zijn wereld.  Pasen zegt ons dat de steen kan worden weggerold van het graf waarin wij ons zo vaak bevinden.

Pasen is de triomf van Gods liefde over de mens.  En dat is meer dan een gevleugelde vrome theologische uitspraak.  Kijken we even naar Jezus.  De man Gods die verguisd en vernederd, geslagen en onteerd zijn leven bekocht heeft met zijn dood aan het kruishout.  Maar Golgotha was niet de bezegeling van een roemloos einde.  In alle gevoel van onmacht en verlorenheid, van verdriet en ontgoocheling, dringt plots het besef door dat deze man leeft, dat Jezus niet aan de absurditeit van de volslagen leegte is overgeleverd … integendeel: Gods liefde is sterker dan de dood.  Gods liefde overstijgt de grenzen van al wat tijdelijk en eindig is, van wat beperkt en onvolmaakt is.

Goede vrienden, wat doen we met dit feest van Pasen?  Voor gelovigen blijft Pasen de dankbare erkenning dat wij door God geliefd zijn, zelfs zo geliefd dat de toekomst van Jezus ook onze toekomst is geworden.  Pasen mag ons leven kleuren zoals de natuur in deze dagen de belofte laat zien van rijpe vruchten en een goede oogst.  Pasen doet ons verder zien dan onze neus lang is.  Pasen is als een verrekijker die verre einders dichter bij ons brengt, maar tegelijk is Pasen ook als een microscoop die ons dagelijks doen en laten haarscherp onder ogen brengt.  Onze wereld van vandaag: leggen wij ons neer bij alles wat ons tegengaat of ons onrustig maakt?  Zijn de moeilijkheden in de Kerk van die aard dat wij ontmoedigd de armen in de schoot leggen?  Of kunnen wij onze wereld bekijken vanuit het perspectief van wat God met ons voorheeft?  Pasen is het hoogfeest van de hoop … hoop uiteraard op de uiteindelijke goddelijke bezegeling van ons bestaan, maar ook van de hoop op een milde rechtvaardige en gastvrije wereld.  Was niet een van de woorden van de Heer bij zijn verschijnen na Pasen: Ga naar Galilea, daar zult gij me zien? Met andere woorden trek opnieuw naar de plek waar we samen begonnen zijn met te prediken en rond te lopen bij de mensen ... trek opnieuw naar de plek waar alles begonnen is … en doe daar verder …
Pasen …, mensen trek opnieuw naar de plek waar alles begonnen is … naar je gezin, naar je werkmilieu, naar je vereniging of sportclub, naar je parochie, naar je kerk … en ook, al stormt het soms en al lijken de golven soms over het bootje te slaan …  God zegt: ‘Ik zal er zijn voor u …. wat er ook moge gebeuren.
Pasen … ga straks naar huis … naar de plek waar alles begonnen is … zorg voor een lekkere tafel, zorg voor gezelligheid en gastvrijheid, blijf bezorgd om mensen en dingen en laat iets doorschemeren van de hoop en de vreugde die zo wezenlijk met het paasfeest verbonden zijn.  Pasen hoeft morgen nog niet gedaan te zijn.
Ik wens jullie van harte: een zalig Paasfeest.

J.D.B.

Herman Van Rompuy over geloof en politiek: "Het eerste compromis dat je moet sluiten, is met jezelf".

Een bomvolle kerk van meer dan zeshonderd toehoorders wachtte onlangs op Herman Van Rompuy voor de jaarlijkse decanale geloofsavond in Aalst.  Ruim een uur lang sprak Europa’s eerste president de aanwezigen toe over geloof en politiek.  En dat deed hij, zo benadrukte hij, in eigen naam.

Komt hij of komt hij niet?  Niet iedereen was ervan overtuigd dat Herman Van Rompuy zou opdagen in de Aalsterse Sint-Pauluskerk.  Tot een dubbele politie-escorte halt hield voor de deur van de kerk.  “U heeft mij uitgenodigd als eerste minister”, zo stak de voormalige premier van wal.  “Ik heb eraan gehouden gemaakte afspraken ook in mijn nieuwe functie na te komen.  Dit soort uitnodigingen heb ik het liefste.  Omdat het mij de kans geeft uit te leggen: Waarom doen we dit allemaal?”.

“De vraag die ik u wil stellen is: ‘Wie bent u?’”  De Britse nationalist Nigel Farage veroorzaakte een publieke rel toen hij Van Rompuy het charisma van een 'natte dweil' verweet.  Was Farage naar Aalst afgezakt, dan had hij een antwoord gekregen dat zijn belediging voorafging.  Uit het thema dat Van Rompuy koos voor zijn uiteenzetting bleek dat de politicus een christen is met een sprekend geweten.  Een man die zijn weg zoekt tussen ethisch idealisme en politiek realisme.  Een staatsman die in tegenstelling tot zijn slechtgemanierde Britse collega, handelt naar de waarden die zijn geweten vormen.  En daarnaast ook beschikt over een bijzonder goed gevoel voor humor.

Opwarmtijd
Zelfs door de wol geverfde publieke sprekers als Van Rompuy hebben opwarmtijd nodig.  In het begin van zijn discours zat de docent Van Rompuy voor de volle kerk.  Hij legde de evolutie van de macht van de kerk in de maatschappij uit, had het over het ontstaan van de christelijke zuil en begon zelfs bij de verhouding tussen kerk en staat sinds het vroege christendom.  Zodra hij gechambreerd was, gaf Van Rompuy zijn publiek een inkijk in zijn persoonlijke zoektocht als christelijk geïnspireerd politicus.

“Als christen in de politiek word je geconfronteerd met het Woord: ‘Bemin uw vijanden.’  Ze mogen veel vragen maar ‘bemin uw vijanden’ gaat me iets te ver.  Tracht respect te hebben voor je tegenstander.  Probeer te begrijpen wat hij of zij bedoelt, zonder naïef te zijn. Zelfs al komt iemand tot andere conclusies dan de jouwe.”

Geen compromis met de wereld
“Zonder te weten dat hij een hogere bestemming had, las ik ooit een woord van de toenmalige kardinaal Joseph Ratzinger: ‘Politiek moet een evenwicht nastreven tussen ethisch idealisme en politiek realisme.’  Dat geldt voor de plaats die elk van u in het leven inneemt.  Ethisch idealisme, dat was Christus. Hij ging rechtdoor, zocht geen compromissen met de wereld.  Hij heeft daar een zeer hoge prijs voor betaald.  Mahatma Gandhi was geen christen maar dacht en handelde op dezelfde manier.  Ook hij betaalde daarvoor de prijs.  Dat ethische idealisme is niet ieder van ons gegeven.  Maar het moet ons altijd voor ogen staan.  Politiek realisme stelt dat je een bepaalde doelstelling niet zuiver volgens je opvattingen kan tot stand brengen.”

“Als je met anderen wil samenwerken, moet je wie een andere mening is toegedaan en ook een stukje van de macht wil, iets toegeven.  De politieke realist zoekt een compromis omdat hij iets wil tot stand brengen.  Maar bij het politieke realisme moet je goed oppassen.  Voor je het weet, ben je je overtuiging verloren of zoek je een compromis om een situatie beheersbaar te maken.  Van politiek realisme mag je niet belanden in zuiver pragmatisme.”

Niet ik, maar jij
“We komen allemaal in situaties terecht waar de vraag opduikt: ‘Wat nu?’  We moeten ons blijven inspireren door de stem van ons geweten.  Die stem is gevormd door een christelijke opvoeding.  De centrale waarde daarin is: ‘Niet ik, maar jij.’  Hoe ouder je wordt, hoe meer je beseft wat de waarde is van het gezin waar je opgroeide en de school waar je werd gevormd.  En dat heeft niet te maken met de dogma’s van het geloof.  Het heeft te maken met de manier waarop jij je plaats kent in de wereld.  En de plaats tegenover degene die je Vader is.  Natuurlijk hebben we allemaal nood aan een schouderklopje.  We zijn geen heiligen. Het ‘ik’ moet niet worden weggeveegd.  Wij zijn ingeschreven in de palm van Gods hand.”

“Het eerste compromis dat je moet sluiten, is met jezelf.  We moeten getuigen van ons geloof op een geloofwaardige wijze, waarbij ons handelen in overeenstemming is met onze beginselen.  In deze tijd worden zoveel boodschappen op mensen afgevuurd dat er grote verwarring ontstaat.  Cynisme kan je alleen keren met authenticiteit.  Men verwacht dat niet meer van instellingen, van politieke partijen.  Men verwacht het zelfs niet van de kerk.”

Heiligen van vandaag
“Instellingen hebben in onze tijd aan geloofwaardigheid verloren.  Men gelooft nog in de belichaming van waarden.  Men klampt zich vast aan mensen. Daarom is het van ontzettend belang dat christenen authentiek zijn.  We zijn geen heiligen maar we hebben heiligen van vandaag nodig.  Mensen van vlees en bloed.  We mogen fouten maken maar moeten echt blijven.  Geloofwaardig.” 

Katrien Bruyland

Echo’s van de Dekenale geloofsavond met President Herman Van Rompuy

Twee jaar geleden was de idee gerezen om voor de Dekenale Geloofsavond de boeiende auteur te vragen van ‘Dagboek van een vijftiger’ en ‘Op zoek naar wijsheid’ …
Toen konden we zelfs nog niet vermoeden dat deze spiritueel sterke en authentieke gelovige ook Eerste Minister zou worden, laat staan President van Europa …
We zijn Dhr. Herman Van Rompuy, Voorzitter van de Europese Raad van regeringsleiders, dan ook enorm dankbaar dat hij het dekenaat Aalst wou vereren met zijn bezoek en uitermate inspirerende voordracht over ‘Geloof en politiek’.
Meer dan 650 mensen mochten luisteren naar zijn diepgaande geloofsinzichten, zijn van wijsheid doordrongen levenservaringen, zijn stevig verankerd vertrouwen in de goedheid van mensen, zijn groot respect voor anders-denkenden en anders-gelovigen, maar ook met evenveel respect voor de eigen identiteit …
Het was een ware herbronning in deze vastentijd, een stimulerende aanzet om ook daadwerkelijk stil te staan bij onze eigen levenskeuzes, onze eigen manier van in het leven staan, of zoals sommige mensen het formuleerden:
‘we hebben weer energie opgedaan, hernieuwde overtuiging gevonden, een enorme bemoediging ervaren, …’ of om het met de woorden van Mgr. Luc Van Looy te zeggen:
‘Het was gewoon … buitengewoon!’

Enkele ‘wijze’ citaten:
“Wijsheid is vooral een resultaat van luisteren”, klonk het.
“Wie luistert, heeft respect voor de andere.
Wijsheid gaat samen met het afzien van vooroordelen en met ont-hechting.
De ‘wijze’ probeert zijn eigen mening uit te zuiveren, de eigen hebbelijkheden, belangen en vooroordelen uit te sluiten, alvorens hij oordeelt.
Er heeft dus een soort ‘ontbladering’ plaats gegrepen van alles wat sereniteit in de weg staat. Wat overblijft zou het algemeen belang moeten zijn …
Onthechting stelt de andere centraal, en niet het eigen ik …”
“De Kerk moet de enorme verworvenheden van de moderniteit sterker omarmen …
Dan pas kan zij ook een antwoord geven op de impasse waarop onze beschaving afstormt.”
“Laten we vooral blije christenen zijn!  Bescheidenheid en nederigheid zijn wel op hun plaats, maar het geloof schept en-thou-siasme (God in ons), het christendom be-aamt het leven!”
Laat vooral dit laatste ons in de oren blijven klinken, op deze weg naar Pasen toe,
en ons aanmoedigen om met een sterke innerlijke vreugde in het leven te blijven staan,
om in alle omstandigheden krachtige authentieke christenen te zijn, en niet op onszelf maar op anderen bedacht …
Dan heeft het ook geen belang meer of we dan met velen of iets minder zijn …
Wat telt is op welke manier en hoe krachtig Gods liefde in ons mag en kan tot leven komen.  Dat is de aantrekkingskracht die we moeten uitstralen vanuit ons geloof naar de wereld toe!

ADV